(…) Bir kez daha \u00e7e\u015fitli kavramlar\u0131 tekrarlamak istiyoruz:<\/p>\n
a) Politik d\u00fczen, birbirleriyle \u00e7eli\u015fen ve ba\u015fka kavramlara indirgenemeyen, birbiriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 iki ilkeye dayanmaktad\u0131r: Otorite ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck.\u00a0<\/p>\n
b) Bu iki ilkeden, birbirlerine ayn\u0131 \u015fekilde kar\u015f\u0131t olan iki y\u00f6netim sistemi t\u00fcretilebilir: Mutlakiyet\u00e7i veya otoriter y\u00f6netim sistemi ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc y\u00f6netim sistemi.<\/p>\n
c) Bu iki y\u00f6netim sisteminin bi\u00e7imleri birbirlerinden ayn\u0131 \u015fekilde farkl\u0131d\u0131r ve do\u011falar\u0131 gibi bir arada ge\u00e7inemez ve uzla\u015famazlar; onlar\u0131 iki kelime ile karakterize ettik: b\u00f6l\u00fcnemezlik ve ayr\u0131l\u0131k.<\/p>\n
d) Ak\u0131l bize, her teorinin kendisini kendi ilkesine g\u00f6re ve her varl\u0131\u011f\u0131n kendisini kendi yasas\u0131na g\u00f6re ortaya koymas\u0131 gerekti\u011fini g\u00f6steriyor: Ak\u0131l, ya\u015fam\u0131n da d\u00fc\u015f\u00fcncelerin de \u00f6n kabul\u00fcd\u00fcr. Fakat politikada bunun tersi kendini g\u00f6sterir: ne otorite ne de \u00f6zg\u00fcrl\u00fck kendilerini ayr\u0131 ayr\u0131 kurabilir ve tamamen kendilerine ait olan bir sistem ortaya koyabilirler; tam aksine, ger\u00e7ekle\u015ftirilmeleri s\u0131ras\u0131nda s\u00fcrekli biri di\u011ferinden \u00f6d\u00fcn\u00e7 almaya mahkumdur.<\/p>\n
e) Buna g\u00f6re, politikada ilkelere ba\u011fl\u0131l\u0131k yaln\u0131zca bir ideal olarak kal\u0131r, pratikte ise her t\u00fcrl\u00fc uzla\u015fma ger\u00e7ekle\u015fir. Bu y\u00fczden, analiz sonuna kadar y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcrse, y\u00f6netim, en iyi dileklere ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek b\u00fct\u00fcn erdemine ra\u011fmen yaln\u0131zca bir pi\u00e7’tir, \u015faibeli bir yarat\u0131kt\u0131r, kat\u0131 mant\u0131ktan uzakla\u015fan ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fckten taviz veren y\u00f6netim bi\u00e7imlerinin bir kar\u0131\u015f\u0131m\u0131d\u0131r. Hi\u00e7bir y\u00f6netim bu \u00e7eli\u015fkiden kurtulamaz.<\/p>\n
f) \u00d6nerme sonucu: Keyfiyet, u\u011fursuzca politikaya n\u00fcfuz etti\u011finden, \u00e7ok ge\u00e7meden iktidar ruhuna d\u00f6n\u00fc\u015fecek ve toplum nefes bile alamadan, ac\u0131mas\u0131zca, devrimin sonu gelmez meyilli yoluna sokulmu\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n
\u015eu anca d\u00fcnya b\u00f6yle bir durum i\u00e7inde bulunmaktad\u0131r. Bu \u015feytani k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn, do\u011fam\u0131zdaki zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131n, takfiri ilahinin lanetinin, tesad\u00fcf\u00fcn keyfinin veya kaderin bir sillesinin sonucu de\u011fildir. \u0130\u015fler b\u00f6yle bir kere, hepsi bu. Bu benzersiz durumdan en iyisini yapmak bize d\u00fc\u015f\u00fcyor…<\/p>\n
Teoride ve tarihte otorite ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck bir \u00e7e\u015fit kutupluluk halinde birbirlerini takip ettiklerinden;<\/p>\n
Birincisi farkedilmez hale gelip geriledi\u011fi ve ikincisi geli\u015fti\u011fi ve \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in;<\/p>\n
Bu ikili hareketten bir tabiiyet ili\u015fkisi \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ve bunun g\u00fcc\u00fc otoriteyi, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckten yana fazlas\u0131yla b\u00fckt\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in,<\/p>\n
Ba\u015fka bir deyi\u015fle, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc ya da s\u00f6zle\u015fmeye dayal\u0131 y\u00f6netim sistemi, her g\u00fcn otoriter y\u00f6netim sistemleri \u00fczerinde yeni zaferler kazand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in; s\u00f6zle\u015fme fikrini, politikadaki b\u00fct\u00fcn hakim d\u00fc\u015f\u00fcncelerin \u00fcst\u00fcnde tutmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n
E\u011fer politik s\u00f6zle\u015fme, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bir s\u00f6zle\u015fme, demokrasi fikrinin gerektirdi\u011fi gibi, bir m\u00fcbadele s\u00f6zle\u015fmesi olma ko\u015fulunu yerine getirecekse, e\u011fer o, belli s\u0131n\u0131rlarda kalarak herkes i\u00e7in faydal\u0131 ve uygun olacaksa, o zaman vatanda\u015flar bu ba\u011fl\u0131l\u0131\u011fa girmekle 1. devletten kendilerinin ona ba\u011f\u0131\u015flad\u0131klar\u0131 kadar \u015fey almal\u0131 ve 2. kendi tam \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, h\u00fck\u00fcmranl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve insiyatifini korumal\u0131d\u0131r; bundan yaln\u0131zca s\u00f6zle\u015fmenin \u00f6zel i\u00e7eri\u011fine ve devlet taraf\u0131ndan istenen garantilere ili\u015fkin \u015feyleri hari\u00e7 tutabiliriz.<\/p>\n
Bu tarzda d\u00fczenlenmi\u015f ve kavranm\u0131\u015f olan politik s\u00f6zle\u015fmeyi Federasyon olarak tan\u0131ml\u0131yorum.<\/p>\n
Toplum d\u00fczeninin sapma ve bozulmalar\u0131, ilkelerindeki antagonizmadan kaynaklanmaktad\u0131r; ilkeler birbirlerine zarar vermeyecek \u015fekilde birle\u015ftirildiklerinde sapma ve bozulmalar ortadan kalkarlar.<\/p>\n
\u0130ki kuvveti dengede tutmak, onlar\u0131, ikisinin de kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak birbirlerini tetikte durdu\u011fu ve b\u00f6ylelikle uyum i\u00e7inde olduklar\u0131 bir yasa ile d\u00fczenlemek demektir.<\/p>\n
Peki, otorite ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn \u00fcst\u00fcnde d\u00fczenlendikleri ve onlar\u0131n iki tarafl\u0131 onaylan\u0131\u015flar\u0131n\u0131n sistemin belirgin \u00f6zelli\u011fi haline getirdi\u011fi yeni unsuru bize sa\u011flayacak olan kimdir? O, s\u00f6zle\u015fmedir, onun i\u00e7eri\u011fi hakk\u0131 yarat\u0131r ve iki rakip g\u00fcce de e\u015fit kabul ettirir.<\/p>\n
Yap\u0131c\u0131 olanlardan \u00e7ok te\u015fvik edici nitelikteki yetkilerle b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde donat\u0131lm\u0131\u015f olan merkezi g\u00fc\u00e7, kamu y\u00f6netiminde, federasyonun hizmetlerine denk d\u00fc\u015fenlerin \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne sahiptir; o, tamamen kendi ba\u015flar\u0131n buyruk olan ve kendilerini ilgilendiren her \u015feyden yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131lamaya tam otoriteleri olan devletlerin emrine verilmi\u015ftir. Merkezi g\u00fcc\u00fcn d\u00fczenleni\u015fi, e\u011fer o, devletlerin temsilcilerinden olu\u015fan bir meclise emanet edilmi\u015fse daha sa\u011flamd\u0131r. Bu temsilciler s\u0131kl\u0131kla bizzat kendi o anki h\u00fck\u00fcmetlerinin \u00fcyesidirler ve bu y\u00fczden g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri ve birle\u015fik meclisi yaln\u0131zca daha fazla k\u0131skan\u00e7l\u0131kla ve daha s\u0131k\u0131 kontrol ederler.<\/p>\n
Gazete yazarlar\u0131n\u0131n, kitleleri denetim alt\u0131nda tutmak i\u00e7in \u00e7ektikleri s\u0131k\u0131nt\u0131 bundan daha az de\u011fildi; onlar\u0131n kullanc\u0131klar\u0131 ara\u00e7lar da ayn\u0131 \u015fekilde aldat\u0131c\u0131yd\u0131 ve sonu\u00e7 ayn\u0131 \u015fekilde talihsizdi.<\/p>\n
Halk da devletin g\u00fc\u00e7lerinden birisidir ve \u00fcstelik patlamas\u0131 en korkun\u00e7 olanlardand\u0131r. Bu g\u00fc\u00e7 bir dengeleyici g\u00fcc\u00fc gerektirir; Demokrasi bunu kabul etmeye mecbur kalm\u0131\u015ft\u0131r, fakat yine de halk en tehlikeli tahriklere kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve devlet Fransa’da Cumhuriyeti ilk kez y\u0131kan en korkutucu ayaklanmalara maruz kald\u0131\u011f\u0131nda bu denge g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yoklu\u011funa sesini \u00e7\u0131kartmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Kitlelerin hareketine kar\u015f\u0131 denge g\u00fcc\u00fcn\u00fcn iki d\u00fczenleme ile bulunabilece\u011fi san\u0131l\u0131yordu: Bunlardan birisi \u00fclkeye a\u011f\u0131r y\u00fck olur ve tehlike doludur, buna kar\u015f\u0131n di\u011feri ise, daha az tehlikeli olmamakla birlikte, her \u015feyden \u00f6nce kamu vicdan\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan utan\u00e7 vericidir: Bunlar 1- S\u00fcrekli Ordu ve 2- Oy hakk\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Federal sistem, kitlelerin galeyana gelmesine, her t\u00fcrl\u00fc demagojik iktidar h\u0131rs\u0131na ve b\u00fct\u00fcn demagojik tahriklere bir son verir: o cadde ve trib\u00fcnlerin iktidar\u0131n\u0131n ve ba\u015fkentlerin \u00e7ekim g\u00fcc\u00fcn\u00fcn sonudur. Paris isterse kendi duvarlar\u0131n\u0131n i\u00e7inde devrimler yaps\u0131n, e\u011fer Lyon, Marseille, Toulouse, Bordeaux, Nantes, Rouen, Strasburg, Dijon vs gibi vilayetler, kendi ba\u015flar\u0131na buyruk olarak onun izinden gitmezlerse neye yarar? Faturay\u0131 Paris \u00f6deyecektir: B\u00f6ylelikle Federasyon halk\u0131n kurtulu\u015fu olacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc o halk\u0131 b\u00f6lmek suretiyle, hem \u00f6nderlerinin tiranl\u0131\u011f\u0131ndan, hem de kendi budalal\u0131klar\u0131ndan kurtar\u0131r.<\/p>\n
Federasyon d\u00fc\u015f\u00fcncesi, kesinlikle, politik akl\u0131n \u015fimdiye kadar eri\u015fti\u011fi en y\u00fcksek seviyedir. Yetmi\u015f y\u0131ld\u0131r ilan edilen Frans\u0131z yasalar\u0131n\u0131, k\u0131sa s\u00fcresinde \u00fclkemizde \u00e7ok az sayg\u0131nl\u0131k kazand\u0131rm\u0131\u015f olan Frans\u0131z Devrimi’ne ra\u011fmen, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde a\u015fmaktad\u0131r. \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn otorite ile birle\u015ftirilmesinden do\u011fan b\u00fct\u00fcn g\u00fc\u00e7l\u00fckleri \u00e7\u00f6zmektedir.<\/p>\n
20. y\u00fczy\u0131l Federasyonlar \u00e7a\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7acakt\u0131r, ya da insanl\u0131k tekrar bin y\u0131ll\u0131k bir cehennem ate\u015fine d\u00fc\u015fecektir. \u00c7\u00f6z\u00fclmek i\u00e7in bekleyen as\u0131l sorun, ger\u00e7ekte politik de\u011fil, ekonomik sorundur…<\/p>\n
B\u00f6ylelikle zooloji, ekonomi politik ve politika, bize a\u015fa\u011f\u0131dakileri s\u00f6ylemek i\u00e7in \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015fekilde birle\u015fiyorlar: Birincisi en m\u00fckemmel hayvan\u0131n, organlar\u0131yla en iyi \u015fekilde donanm\u0131\u015f ve bu y\u00fczden en aktif, en ak\u0131ll\u0131 ve kral olmaya en uygun hayvan\u0131n, yetenekleri ve uzuvlar\u0131 en s\u0131k\u0131 bir \u015fekilde farkl\u0131la\u015fm\u0131\u015f, birbirleriyle en iyi \u015fekilde d\u00fczenlenmi\u015f ve uyumlanm\u0131\u015f olan hayvan oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor; ikincisi, en \u00fcretken, en zengin ve ifrat ve yoksullu\u011fa kar\u015f\u0131 en g\u00fcvenli toplumun, \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n en iyi b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, her yerde rekabetin h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, mal m\u00fcbadelesinin en d\u00fcr\u00fcs bir \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, dola\u015f\u0131m’\u0131n en d\u00fczenli oldu\u011fu, \u00fccretin en adil oldu\u011fu, m\u00fclkiyet ili\u015fkilerinin en homojen oldu\u011fu ve end\u00fcstri dallar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak birbirlerini teminat elt\u0131na ald\u0131klar\u0131 toplum oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor; ve nihayet \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc en \u00f6zg\u00fcr ve en ahlaki y\u00f6netimin, g\u00fc\u00e7lerin en iyi da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu, idarenin en geni\u015f bir \u015fekilde taksim edilmi\u015f oldu\u011fu, gruplar\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na \u00e7ok dikkat edilen, merkezi y\u00f6netimin, eyaletlerin, kantonlar\u0131n ve \u015fehirlerin g\u00f6revlilerine en iyi \u015fekilde hizmet etti\u011fi y\u00f6netim oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor; tek kelimeyle bu y\u00f6netim federal bir y\u00f6netim’dir…<\/p>\n
Yirmibe\u015f y\u0131ldan beri \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m b\u00fct\u00fcn ekonomi d\u00fc\u015f\u00fcncelerim \u015fu \u00fc\u00e7 kelimeyle \u00f6zetlenebilirler: “tar\u0131msal-end\u00fcstriyel federasyon”.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn politik d\u00fc\u015f\u00fcncelerim benzer bir form\u00fcle indirgenebilirler: “politik federasyon ve desantralizasyon”.<\/p>\n
Ben fikirlerimi ne bir partiye alet etti\u011fim ne de kendi iktidar h\u0131rs\u0131m\u0131n arac\u0131 olarak kulland\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in, benim bug\u00fcnk\u00fc ve gelecekteki b\u00fct\u00fcn umutlar\u0131m, di\u011fer ikisini takip eden \u015fu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc c\u00fcmleyle ifade edilmi\u015flerdir: “ilerici federasyon”.<\/p>\n
P. J. Proudhon,\u00a0<\/em> P.J. Proudhon’un Makaleler kitab\u0131ndan al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. (…) Bir kez daha \u00e7e\u015fitli kavramlar\u0131 tekrarlamak istiyoruz: a) Politik d\u00fczen, birbirleriyle \u00e7eli\u015fen ve ba\u015fka kavramlara indirgenemeyen, birbiriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 iki ilkeye dayanmaktad\u0131r: Otorite ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-553","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-proudhon"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/553","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=553"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/553\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=553"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=553"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=553"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n(Du principe federatif et de la necessite de reconstituer parti de la Revolution, 1863)\u00a0<\/em><\/p>\n
\n\u00c7eviri M. T\u00fczel, Birey Yay\u0131nlar\u0131, Temmuz 1992.<\/small><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"