D\u00fcnyan\u0131n kendisi olmaks\u0131z\u0131n nas\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in, bundan b\u00f6yle sanki \u00f6lm\u00fc\u015f gibi davranmaya karar veriyor Bay Palomar. Bir s\u00fcredir, kendisiyle d\u00fcnya aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin eskisi gibi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131nda; eskiden, kendisinin de d\u00fcnyan\u0131n da birbirlerinden bir\u015feyler beklediklerini san\u0131rken, \u015fimdi, iyi ya da k\u00f6t\u00fc, neyin beklendi\u011fini, ya da bu beklentinin kendisini s\u00fcrekli olarak korkulu bir s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7ine sokan gerek\u00e7esini ans\u0131m\u0131yor.<\/p>\n
Art\u0131k kendi kendine, d\u00fcnyan\u0131n ona neler haz\u0131rlamakta oldu\u011fu sorusunu sormad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, Bay Palomar’\u0131n \u015fimdi bir rahatlama duygusu duymas\u0131 ve ayr\u0131ca art\u0131k kendisiyle ilgilenmeyecek olan d\u00fcnyan\u0131n rahatlamas\u0131n\u0131 da farketmesi gerekiyor. Ama i\u015fte bu dinginli\u011fin tad\u0131na varma beklentisi, Bay Palomar’\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokmaya yetiyor. K\u0131sacas\u0131, \u00f6l\u00fc olmak, san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar kolay de\u011fil. Her \u015feyden \u00f6nce, \u00f6l\u00fc olmakla, burada olmamay\u0131 birbirine kar\u0131\u015ft\u0131rmamak gerekiyor; burada olmamak, do\u011fumdan \u00f6nceki s\u0131n\u0131rs\u0131z zaman b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc kapsad\u0131\u011f\u0131 gibi, \u00f6l\u00fcm\u00fc izleyecek yine s\u0131n\u0131rs\u0131z zaman\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrde kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131. Ger\u00e7ekten de, do\u011fmadan \u00f6nce, ger\u00e7ekle\u015fmesi s\u00f6z konusu olacak ya da olmayacak sonsuz say\u0131da olas\u0131l\u0131k aras\u0131nda bulunuyoruz, oysa bir kez \u00f6l\u00fcnce, ne (art\u0131k t\u00fcm\u00fcyle mal\u0131 oldu\u011fumuz ama \u00fczerinde hi\u00e7bir etkimizin kalmad\u0131\u011f\u0131) ge\u00e7mi\u015fte, ne de (\u00fczerinde etkimiz olsa da, bize yasaklanan) gelecekte ger\u00e7ekle\u015febiliyoruz. Bir \u015feyi ya da bir ki\u015fiyi etkileme yetene\u011fi oldum olas\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in, asl\u0131nda Bay Palomar’\u0131n durumu daha kolay; d\u00fcnya pekala onsuz edebilir, o da kendini rahat rahat al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 bile de\u011fi\u015ftirmeksizin, \u00f6lm\u00fc\u015f sayabilir. Sorun, yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesinde de\u011fil, var olu\u015funun ve \u00f6zellikle de d\u00fcnyaya oranla var olu\u015funun de\u011fi\u015fmesinde. Eskiden onun i\u00e7in d\u00fcnya, d\u00fcnya art\u0131 o demekti; \u015fimdi, o, art\u0131 onsuz d\u00fcnya s\u00f6z konusu. Onsuz d\u00fcnya, s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n sonu anlam\u0131na m\u0131 gelecek? Olaylar\u0131n, onun varl\u0131\u011f\u0131ndan ve tepkilerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak, onu ilgilendirmeyen bir yasaya ya da bir gereksinmeye ya da \u00f6zel bir nedene g\u00f6re ger\u00e7ekle\u015ftikleri bir d\u00fcnya? Dalga, su y\u00fczeyine yak\u0131n kayalara vuruvor ve kavay\u0131 ovuvor, bir ba\u015fka dalga \u00e7\u0131kageliyor, bir ba\u015fkas\u0131, bir ba\u015fkas\u0131 daha; o, orada olsa da, olmasa da her \u015fey ger\u00e7ekle\u015fmeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. \u00d6l\u00fc olman\u0131n rahatl\u0131\u011f\u0131 \u015fu olmal\u0131: Var olu\u015fumuz demek olan o kayg\u0131 lekesi silindikten sonra, \u00f6nem ta\u015f\u0131yan tek \u015fey, nesnelerin serinkanl\u0131 bir dinginlikle g\u00fcne\u015fin alt\u0131nda yay\u0131lmalar\u0131, birbirlerini izlemeleri. Her \u015fey dingin ya da dingin olma e\u011filiminde, kas\u0131rgalar, depremler, yanarda\u011f p\u00fcsk\u00fcrmeleri bile. Ama o da oradayken, d\u00fcnya zaten b\u00f6yle de\u011fil miydi? Her f\u0131rt\u0131na, daha sonran\u0131n sessizli\u011fini i\u00e7inde ta\u015f\u0131rken, b\u00fct\u00fcn dalgalar\u0131n k\u0131y\u0131ya vuracaklar\u0131 ve r\u00fczgar\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc yitirece\u011fi zaman\u0131 haz\u0131rlarken? \u00d6l\u00fc olmak belki de, sonsuzlu\u011fa dek dalga olarak kalacak dalgalar\u0131n okyanusuna ge\u00e7mek; \u00f6yleyse denizin yat\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 beklemek bo\u015funa.<\/p>\n
\u00d6l\u00fclerin bak\u0131\u015f\u0131 hep biraz k\u00fc\u00e7\u00fcmseyicidir. Yerler, durumlar, f\u0131rsatlar, a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131, insan\u0131n daha \u00f6nce bildikleri gibidir, bunlar\u0131 tan\u0131mak her zaman belirli bir doyum sa\u011flar, ama ayn\u0131 zamanda, tutarl\u0131 bir mant\u0131k geli\u015fmesinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmalar\u0131 durumunda, olduklar\u0131 gibi kabul edilebilecek, irili ufakl\u0131 bir s\u00fcr\u00fc de\u011fi\u015fiklik g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ne var ki, bu de\u011fi\u015fiklikler rastgele ve d\u00fczensizdir, bu da rahats\u0131zl\u0131k verir, \u00e7\u00fcnk\u00fc gerekli oldu\u011fu san\u0131lan bir d\u00fczeltme yapmaya kalk\u0131\u015f\u0131l\u0131r hep, ama \u00f6l\u00fc olundu\u011fu i\u00e7in yap\u0131lamaz. Bunun sonucunda, \u00f6nemli olan\u0131n kendi ge\u00e7mi\u015f deneyimi oldu\u011funu ve bunun d\u0131\u015f\u0131nda kalana fazla a\u011f\u0131rl\u0131k verilmemesi gerekti\u011fini bilen bir ki\u015fininkine benzer bir suskunluk, neredeyse bir s\u0131kk\u0131nl\u0131k durumu tak\u0131n\u0131l\u0131r. \u00c7ok ge\u00e7meden, egemen bir duygu ortaya \u00e7\u0131karak, her d\u00fc\u015f\u00fcnceye kendini kabul ettirir: B\u00fct\u00fcn sorunlar\u0131n ba\u015fkalar\u0131n\u0131n sorunlar\u0131, onlar\u0131n i\u015fleri oldu\u011funu bilmenin rahatlat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r bu. Art\u0131k hi\u00e7bir \u015fey d\u00fc\u015f\u00fcnmedikleri i\u00e7in, hi\u00e7bir \u015feyin ama hi\u00e7bir \u015feyin \u00f6l\u00fcleri ilgilendirmemesi gerekir; ahlaka ayk\u0131r\u0131 gibi gelse de, \u00f6l\u00fcler bu sorumsuzlukta bulurlar ne\u015felerini.<\/p>\n
Bay Palomar’\u0131n ruhsal durumu, burada anlat\u0131lanlara ne kadar yakla\u015f\u0131rsa, \u00f6l\u00fc olmak d\u00fc\u015f\u00fcncesi ona o denli do\u011fal geliyor. Ger\u00e7i, hen\u00fcz \u00f6l\u00fclere \u00f6zg\u00fc oldu\u011funu sand\u0131\u011f\u0131 soylu ilgisizli\u011fi, ne her t\u00fcrl\u00fc a\u00e7\u0131klaman\u0131n \u00f6tesine varan bir gerek\u00e7eyi, ne de kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n, ba\u015fka boyutlara a\u00e7\u0131lan bir t\u00fcnelinkine benzer a\u011fz\u0131n\u0131 bulabilmi\u015f de\u011fil. Zaman zaman, b\u00fct\u00fcn ya\u015fam\u0131 boyunca, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n yapt\u0131klar\u0131 her i\u015fte yan\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde, onlar\u0131n yerinde olsayd\u0131, kendisinin de daha az yan\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131, ama bunun fark\u0131na varaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcnde, hep kendisine e\u015flik etmi\u015f olan sab\u0131rs\u0131zl\u0131ktan kurtulmu\u015f oldu\u011fu yan\u0131lsamas\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcyor. Oysa hi\u00e7 de kurtulmu\u015f de\u011fil; anl\u0131yor ki, kendisinin ve ba\u015fkalar\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015flar\u0131na kar\u015f\u0131 ho\u015fg\u00f6r\u00fcs\u00fczl\u00fck, hi\u00e7bir \u00f6l\u00fcm\u00fcn silemeyece\u011fi yanl\u0131\u015flar\u0131n kendileriyle birlikte yinelenecek. \u00d6yleyse, en iyisi buna al\u0131\u015fmak: \u00d6l\u00fc olmak, Palomar i\u00e7in, art\u0131k de\u011fi\u015ftirmeyi umamayaca\u011f\u0131 kesin bir durumdaki kendisine e\u015fit olma d\u00fc\u015fk\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na al\u0131\u015fmak demek.<\/p>\n
Palomar, tehlikelerin hep \u00e7ok fazla olduklar\u0131, yararlar\u0131n ise k\u0131sa s\u00fcreli olabildikleri gelecek y\u00f6n\u00fcnde de\u011fil de, \u00f6z ge\u00e7mi\u015fin bi\u00e7imini d\u00fczeltmek y\u00f6n\u00fcnde, dirinin durumunun, \u00f6l\u00fcn\u00fcnk\u00fcne oranla \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc k\u00fc\u00e7\u00fcmsemiyor. (Me\u011fer ki, insan kendi ge\u00e7mi\u015finden t\u00fcm\u00fcyle ho\u015fnut olsun; b\u00f6yle bir durum ele al\u0131nmaya de\u011fecek ilgin\u00e7likte de\u011fildir.) Bir insan\u0131n ya\u015fam\u0131 bir olaylar b\u00fct\u00fcn\u00fcnden olu\u015fur ve bunlar\u0131n sonuncusu b\u00fct\u00fcn\u00fcn t\u00fcm\u00fcn\u00fcn y\u00f6n\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirebilir hala, \u00f6ncekilerden daha \u00f6nemli oldu\u011fu i\u00e7in de\u011fil, ama bir kez bir ya\u015fama kat\u0131l\u0131nca, olaylar tarih s\u0131ras\u0131na g\u00f6re dizilmeyip, bir i\u00e7 mimariye kar\u015f\u0131l\u0131k verdikleri i\u00e7in. S\u00f6zgelimi, insan olgunluk \u00e7a\u011f\u0131nda kendisi i\u00e7in \u00f6nemli bir kitap okuyup, “Bunu okumadan, nas\u0131l ya\u015fayabilirdim,” ya da “Gen\u00e7li\u011fimde okumam\u0131\u015f olmam, ne yaz\u0131k,” diyebilir, i\u015fte bu s\u00f6ylenenlerin fazla bir anlam\u0131 yoktur, \u00f6zellikle de ikincinin, \u00e7\u00fcnk\u00fc o kitab\u0131 okudu\u011fu andan ba\u015flayarak, o ki\u015finin ya\u015fam\u0131, o kitab\u0131 okumu\u015f bir ki\u015finin ya\u015fam\u0131 olur ve kitab\u0131 erken ya da ge\u00e7 okumu\u015f olmak bir \u00f6nem ta\u015f\u0131maz, \u00e7\u00fcnk\u00fc okumadan \u00f6nceki ya\u015fam da, \u015fimdi bu okuman\u0131n belirledi\u011fi bir bi\u00e7imi alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00d6l\u00fc olmay\u0131 \u00f6\u011frenmek isteyen biri i\u00e7in en zor ad\u0131m budur: \u00d6z ya\u015fam\u0131n\u0131n, t\u00fcm\u00fcyle ge\u00e7mi\u015fte, kapal\u0131 bir b\u00fct\u00fcn oldu\u011funa, art\u0131k hi\u00e7bir \u015fey eklenemeyece\u011fine, ne de \u00e7e\u015fitli \u00f6\u011feler aras\u0131ndaki ili\u015fkilere g\u00f6r\u00fcnge de\u011fi\u015fikli\u011fi getirilebilece\u011fine inanmak. Ku\u015fkusuz, ya\u015famay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrenler, ya\u015fad\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015fikliklere dayanarak, \u00f6l\u00fclerin ya\u015fam\u0131na da de\u011fi\u015fiklikler getirebilirler, bi\u00e7imi olmayana ya da bir ba\u015fka bi\u00e7imi oldu\u011fu izlenimini verene bi\u00e7im verebilirler: S\u00f6zgelimi, yasalara kar\u015f\u0131 eylemleri nedeniyle k\u0131nanm\u0131\u015f birinin ba\u015fkald\u0131r\u0131\u015f\u0131n\u0131 hakl\u0131 bulabilirler, kendini sinir hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ya da ta\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n kurban\u0131 sanm\u0131\u015f olan birini, ozanl\u0131\u011fa, peygamberli\u011fe y\u00fckseltebilirler. Ama bu de\u011fi\u015fiklikler \u00f6zellikle diriler i\u00e7in \u00f6nem ta\u015f\u0131rlar. \u00d6l\u00fclerin bunlardan yarar sa\u011flamalar\u0131 \u00e7ok zordur. Herkes, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131ndan ve bunu ya\u015fay\u0131\u015f bi\u00e7iminden olu\u015fmu\u015ftur, kimse elinden alamaz bunu. Ac\u0131 \u00e7ekerek ya\u015fam\u0131\u015f olan biri, ac\u0131s\u0131ndan olu\u015fmu\u015f olarak kal\u0131r; ac\u0131s\u0131n\u0131 almaya kalk\u0131\u015facak olurlarsa, art\u0131k o olmaz.<\/p>\n
Bu nedenle Palomar, oldu\u011fu gibi kalma cezas\u0131na katlanamayan, ama a\u011f\u0131rl\u0131k da etse, hi\u00e7bir \u015feyinden vazge\u00e7meye raz\u0131 olmayan, h\u0131r\u00e7\u0131n bir \u00f6l\u00fc olmaya haz\u0131rlan\u0131yor. Ku\u015fkusuz, benli\u011fin hi\u00e7 olmazsa bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn gelecekte ya\u015famas\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesini sa\u011flayan d\u00fczenekler de dikkate al\u0131nabilirler; bunlar \u00f6zellikle iki tak\u0131mda s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131labilirler: Benli\u011fin kal\u0131t\u0131msal mal varl\u0131\u011f\u0131 ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc ard\u0131llar\u0131na aktarmay\u0131 sa\u011flayan biyolojik d\u00fczenekle, ya\u015famay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrenin belle\u011fine ve diline, en donan\u0131ms\u0131z bir insan\u0131n bile derledi\u011fi ve biriktirdi\u011fi o az ya da \u00e7ok deneyimi aktarmay\u0131 sa\u011flayan tarihsel d\u00fczenek. Ku\u015faklar\u0131n birbirlerini izlemeleri, y\u00fczlerce, binlerce y\u0131l boyunca ya\u015famay\u0131 s\u00fcrd\u00fcren tek bir ki\u015finin ya\u015fam\u0131n\u0131n evreleri olarak ele al\u0131nacak olursa, bu d\u00fczenekler tek bir b\u00fct\u00fcn de say\u0131labilirler: Ama b\u00f6ylelikle, bireysel \u00f6l\u00fcm sorunu, insan soyunun, ne kadar ge\u00e7 ger\u00e7ekle\u015firse ger\u00e7ekle\u015fsin, t\u00fckenmesine ertelenmi\u015f olur.<\/p>\n
Palomar kendi \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken, daha \u015fimdiden, insan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn ya da t\u00fcrevlerinin ya da miras\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n son ya\u015fayanlar\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor: Yak\u0131l\u0131p, y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f ve \u0131ss\u0131z yerk\u00fcreye, bir ba\u015fka gezegenden gelen ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ayak bas\u0131yorlar, piramitlerin hiyerogliflerinde ve elektronik bilgisayarlar\u0131n delikli fi\u015flerinde saptad\u0131klar\u0131 izleri \u00e7\u00f6z\u00fcyorlar; insan t\u00fcr\u00fcn\u00fcn belle\u011fi bu k\u00fcllerden yeniden do\u011fuyor ve evrenin oturulan b\u00f6lgelerine do\u011fru savruluyor. B\u00f6ylece erteleye erteleye, ya\u015fam betle\u011finin son somut dayana\u011f\u0131 bir \u0131s\u0131 dalgas\u0131 d\u00fczeyine indi\u011finde, ya da atomlar\u0131m devinimsiz bir d\u00fczenin donmas\u0131nda billurla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131nda, zaman\u0131n kendisinin de eskiyip, s\u00f6nece\u011fi ana geliniyor.<\/p>\n
“E\u011fer zaman t\u00fckenecekse, an\u0131 an\u0131na anlat\u0131labilir bu -diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor Palomar- ve her an, anlat\u0131l\u0131nca, \u00f6ylesine genle\u015fiyor ki, sonu g\u00f6r\u00fclmez oluyor.” Ya\u015fam\u0131n\u0131n her an\u0131n\u0131 anlatmaya koyulmaya ve hepsini anlatmad\u0131k\u00e7a da \u00f6l\u00fc olmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmemeye karar veriyor. O anda, \u00f6l\u00fcyor.<\/p>\n
Palomar, Can Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n
T\u00fcrk\u00e7esi : Rekin Teksoy<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
D\u00fcnyan\u0131n kendisi olmaks\u0131z\u0131n nas\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in, bundan b\u00f6yle sanki \u00f6lm\u00fc\u015f gibi davranmaya karar veriyor Bay Palomar. Bir s\u00fcredir, kendisiyle d\u00fcnya aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin eskisi gibi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131nda; eskiden, kendisinin de d\u00fcnyan\u0131n da birbirlerinden bir\u015feyler beklediklerini san\u0131rken, \u015fimdi, iyi ya da k\u00f6t\u00fc, neyin beklendi\u011fini, ya da bu beklentinin kendisini s\u00fcrekli olarak korkulu bir s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7ine sokan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-284","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-palomar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=284"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/284\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=284"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=284"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.karasite.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=284"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}